Nie z dziś wiadomo, że chodzi w szachy rozwija zdolności umysłowe.

Nie z dzisiaj wiadomo, że występuje w szachy rozwija zdolności umysłowe. Bardzo często postrzega się slogany typu „Szachy to proste myślenie” zaś jest więc prawda. A takie nastawienie do zagadnienia szachów jest niezwykle płytkie. Oraz bardzo krzywdzący dla miłośników sztuki szachowej jest mit „refleksu szachisty”. Wbrew stereotypowym opiniom prezentuje w szachy wymaga ponadprzeciętnej szybkości podejmowania decyzji pod presją ”uciekającego” czasu (pracuje z zegarem szachowym).

Dynamiczny charakter gry oddają wykonane w 1997 roku badania polegające na wymiarze szybkości reakcji na bodźce wzrokowe wśród sportowców. Produkty były oryginalne bo na liczbom miejscu znaleźli się tenisiści stołowi następnie szachiści, szermierze, bokserzy, siatkarze oraz piłkarze. Szachy to zdarzenie o niesamowitej sile pozytywnego oddziaływania a ta praca nosi na punktu ukazanie możliwie najszerszego wachlarza korzyści pochodzących z wiedze i pielęgnowania tej gry. Podejmując próbę analizy tego działania należy wziąć rozróżnienia ze względu na płaszczyznę oddziaływania: – edukacyjną – wychowawczą – socjologiczno-społeczną Prezentuje w szachy szczególnie ceniona winna stanowić ze powodu na proste walory edukacyjne. Dzieci poznające arkana gry w szachy łączą się z rzeczą bardzo złożoną i dodatkowo bardzo plastyczną. Grając 32 bierkami na małym obszarze 64 polowej szachownicy gdzie ogrom możliwości poraża swoim rozmiarem (dwa króle i dwa piony sprowadzają się ustawić w około 7 400 000 poprawnych pozycji, a liczba wariantów zabawy w wczesnych dziesięciu posunięciach wynosi 169 518 829 100 544 x 1015) 1 mogą dowolnie modelować „szachową materię” poprzez wykonywane posunięcia (podejmowane decyzje).

Rywalizacja na szachownicy kształtuje u grających dobrą wolę, umiejętność koncentracji uwagi, precyzyjnej kalkulacji, rozwija wyobraźnię, myślenie przyczynowo-skutkowe, abstrakcyjne, analityczne, zmusza do planowania strategicznego opartego na kreatywności. Z Znacznie chętnie dostrzec aspekt wychowawczy zabawy w szachy. Rozgrywane partie można „myśleć w klasach kary i nagrody. Czymże innym niczym nie karą jest przegrana? W smaku wymierzona natychmiast i dobrze do czynu. To samo ważna napisać o nagrodzie, jaką bez wątpienia jest dla małego człowieka zwycięstwo, odniesione siłą własnego umysłu”. „Nie planuj odmówić szachom wartości wychowawczych, typowych dla całego sportu, i zarazem uniwersalnych w działaniu. Zasada „fair play” w sporcie jest przecież podstawą moralną w mieszkaniu, poszanowaniem dla jednego siebie oraz pozostałych, poczuciem twarze i sprawiedliwości. Na zleceniach szachowych, po wyjściu partii uczniowie cenią sobie dłonie i dziękują za grę. Wyrażają przez to szacunek i znaczenie dla przeciwnika – skromność w sukcesie zwycięstwa, relaks i istnienie w punkcie porażki; będąc szeroką świadomość, że przeciwnik w sztuce, jest przede wszystkim przyjacielem i panem na co dzień”4 . Poprzez grę w szachy dzieci prowadzą te części charakteru, jakie są konieczne do zrobienia sukcesu (określonego celu), nie właśnie w czasie rywalizacji sportowej, ale oraz w utrzymaniu. Szachy wyrabiają umiejętność bycia nad sobą, wytrwałość, uwaga i odwagę. Każdy krok na szachownicy równoznaczny jest z przeprowadzeniem procesu decyzyjnego oraz co wewnątrz tym idzie umiejętności brania odpowiedzialności za podjętą decyzje. Ćwiczy więc z serii prostej zasady, że własne danie i kwalifikacja nie zazwyczaj są dobre i silne, że należy pamiętać obiektywnie także nie lekceważyć żadnego przeciwnika ani jego argumentów. Analizując wartości socjologiczno-społeczne należy odejść od tego, ze szachy są grą wielopokoleniową. Często spotyka się wykorzystujących na indywidualnej szachownicy kilku/kilkunastoletnie dziecko z twarzą w podeszłym wieku.

Wiek nie stanowi bariery uniemożliwiającej rywalizację bo w tej grze nie dzielą się płeć, wzrost, waga, czy sprawność fizyczna lecz umysł i zdrowie umysłu. Brak wspomnianych barier ułatwia rodzicom (dziadkom) utrzymanie lepszego stosunku z dzieckiem poprzez dodatkowy obszar wspólnych zainteresowań. Działa w szachy często staję się punktem wyjścia do zarządzania rokowań na problemy wyłącznie z szachami niezwiązane. W nowoczesnych czasach psychologowie biją na alarm. Dzieci pozostają w jeszcze wyższym stopniu pochłonięte przez gry komputerowe. „Już dzisiaj liczba dzieci czerpiących z muzyk komputerowych stanowi wyjątkowo istotna, i czas przeznaczany na nie wciąż rośnie. Warto z razu dodać, że używanie z gier nie jest zazwyczaj przez nikogo kontrolowane, gdyż rodzice na ogół nie mogą się nimi posługiwać (…) Literatura, a i wizyta w jakimś punkcie sprzedaży gier pokazują, że treścią około 95% zabaw jest agresja. Zabawa liczy na rozprawie z innymi istotami – ludźmi, zwierzętami lub ze założeniami fantastycznymi. Do walki odnosi się różnego typu uzbrojenia: dzid, rewolwerów, pił tarczowych, maczug, broni laserowej. Zabawy są tak zrobione, że w gospodarstwie widzenia uczestnika znajdują się przeciwnicy, a więcej jego ręka z bronią, np. rewolwerem, widłami. W współzależności od możliwości technicznych sprzętu i sposobie gry, animacja jest podzielona – z prostej, gdy w filmach rysunkowych, do potencjalnej z udziałem aktorów włącznie. W takim przypadku niepewne jest zawarcie różnorodnych dodatkowych opcji, na dowód idących na ponowne obejrzenie zabitego przeciwnika z dalekich punktów widzenia, spojrzenie mu w oczy, podeptanie zwłok nogami i zapomnienie krwawych śladów przy odchodzeniu od ofiary. Seans uzupełnia odpowiednio dobrany dźwięk: muzyka, krzyki, jęki, odgłosy wybuchów itp.”5 Wszystko wskazuje, że problem agresywnych gier komputerowych będzie narastał. Komputeryzacja społeczeństwa robi w natychmiastowym tempie a od obecnego nie ma odwrotu. Szkoła we wymianie z rodzicami powinna zmierzyć się z tym problemem jak najszybciej. Nauka zabawy w szachy jest mocno obiecującą alternatywą. Dziecko korzystając z komputera nie traci momentu na wyniszczające przesycone agresją gry lecz prowadzi nasz intelekt funkcjonując w szachy czerpiąc z budów Internet lub jeszcze z pomocą specjalnych programów